{"id":3009,"date":"2022-10-15T14:39:32","date_gmt":"2022-10-15T14:39:32","guid":{"rendered":"http:\/\/annatara.is\/leidir-vanthekking-a-adhd-til-faerri-logregluthjona-og-fleiri-fanga\/"},"modified":"2022-12-08T13:10:12","modified_gmt":"2022-12-08T13:10:12","slug":"leidir-vanthekking-a-adhd-til-faerri-logregluthjona-og-fleiri-fanga","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/annatara.is\/en\/leidir-vanthekking-a-adhd-til-faerri-logregluthjona-og-fleiri-fanga\/","title":{"rendered":"Lei\u00f0ir van\u00feekking \u00e1 ADHD til f\u00e6rri l\u00f6greglu\u00fej\u00f3na og fleiri fanga?"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"wp-block-paragraph\">ADHD er alvarlegt m\u00e1l me\u00f0 alvarlegum aflei\u00f0ingum, \u00fea\u00f0 getum vi\u00f0 l\u00f6greglan kannski veri\u00f0 samm\u00e1la um. Hins vegar dregur lyfja- og s\u00e1lfr\u00e6\u00f0ime\u00f0fer\u00f0 mj\u00f6g \u00far l\u00edkunum \u00e1 \u00feeim alvarlegu aflei\u00f0ingum. Algeng m\u00fdta er a\u00f0 ADHD lyf auki l\u00edkur \u00e1 f\u00edkn, hins vegar vir\u00f0ist \u00fea\u00f0 \u00f6fuga vera n\u00e6r sannleikanum. \u00c9g skal \u00fatsk\u00fdra \u00fea\u00f0 n\u00e1nar. Eitt einkenni ADHD er hvatv\u00edsi, \u00fea\u00f0 er a\u00f0 framkv\u00e6ma eitthva\u00f0 \u00e1n \u00feess a\u00f0 hugsa fyrst.<\/p>\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Me\u00f0 lyfjame\u00f0fer\u00f0 \u00fe\u00e1 eykst til muna getan til a\u00f0 hugsa fyrst og dregur \u00feannig \u00far f\u00edkniheg\u00f0un auk \u00feess sem almenn betri l\u00ed\u00f0an hefur s\u00f6mu \u00e1hrif. Einnig vir\u00f0ast ADHD lyf hj\u00e1lpa f\u00f3lki sem gl\u00edmir vi\u00f0 athyglisbrest og f\u00edkn a\u00f0 ver\u00f0a og haldast edr\u00fa.<\/p>\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u00dev\u00ed mi\u00f0ur er f\u00f3lk me\u00f0 \u00f3me\u00f0h\u00f6ndla\u00f0an athyglisbrest l\u00edklegra til a\u00f0 fara \u00ed fangelsi einhvern t\u00edmann \u00e1 l\u00edfslei\u00f0inni. Hins vegar minnka l\u00edkurnar \u00e1 \u00fev\u00ed t\u00f6luvert ef athyglisbresturinn er me\u00f0h\u00f6ndla\u00f0ur.<\/p>\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u00cd dag eru m\u00f6rg d\u00e6mi \u00feess a\u00f0 f\u00f6ngum me\u00f0 ADHD s\u00e9 veitt lyfja- og s\u00e1lfr\u00e6\u00f0ime\u00f0fer\u00f0 til a\u00f0 koma \u00ed veg fyrir a\u00f0 \u00feau endurtaki fangelsisvist s\u00edna. B\u00edddu ha, \u00feannig \u201cuppf\u00e6r\u00f0u\u201d innt\u00f6kuskilyr\u00f0in, sem geta dregi\u00f0 \u00far l\u00edkum \u00feess a\u00f0 f\u00f3lk leiti s\u00e9r hj\u00e1lpar, eykur l\u00edkurnar \u00e1 a\u00f0 f\u00f3lk lendi \u00ed fangelsi? N\u00fa er \u00e9g ruglu\u00f0. Er starf l\u00f6greglu a\u00f0 \u201cauka\u201d e\u00f0a \u201cminnka\u201d l\u00edkur \u00e1 refsiver\u00f0ri heg\u00f0un? Er stefnan f\u00e6rri l\u00f6greglu\u00fej\u00f3nar, fleiri fangar?<\/p>\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">A\u00f0 taka lyf vi\u00f0 ADHD er ekki \u00fea\u00f0 sama og a\u00f0 misnota lyf. \u00c9g h\u00e9lt \u00e9g \u00feyrfti ekki a\u00f0 \u00fatsk\u00fdra \u00fea\u00f0 fyrir teymi s\u00e9rfr\u00e6\u00f0il\u00e6kna. ADHD s\u00e9rfr\u00e6\u00f0ingurinn Dr. Barkley segir a\u00f0 til a\u00f0 misnota lyfin \u00feurfi \u00ed raun a\u00f0 nota sprautu e\u00f0a taka lyfin gegnum nefi\u00f0 og \u00ed mun meira magni en r\u00e1\u00f0lag\u00f0ur dagskammtur ADHD lyfja er. Hins vegar er munnleg inntaka af r\u00e1\u00f0l\u00f6g\u00f0um dagskammti mj\u00f6g \u00f3l\u00edkleg til a\u00f0 lei\u00f0a til f\u00edknar. \u00dear a\u00f0 auki eru ekki \u00f6ll ADHD lyf \u00e1vanabindandi. Listinn yfir j\u00e1kv\u00e6\u00f0 \u00e1hrif lyfjagjafar er of langur til a\u00f0 \u00fatlista h\u00e9r.<\/p>\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u00cd raun er helsta vandam\u00e1l lyfjanna ford\u00f3marnir sem koma \u00ed veg fyrir notkun \u00feeirra. \u00dea\u00f0 hafa veri\u00f0 ger\u00f0ar yfir 400 ranns\u00f3knir sem s\u00fdna fram \u00e1 \u00f6ryggi og virkni langt\u00edmanotkunar ADHD lyfja. Lyf geta hj\u00e1lpa\u00f0 um 70-90% f\u00f3lks me\u00f0 ADHD. \u00dea\u00f0 eru engin \u00f6nnur ge\u00f0lyf sem n\u00e1 jafn miklum \u00e1rangri og ADHD lyf. \u00dear af lei\u00f0andi er ADHD me\u00f0h\u00f6ndlanlegasta r\u00f6skun sem til er og \u00fea\u00f0 er synd a\u00f0 \u201cuppf\u00e6r\u00f0u\u201d innt\u00f6kuskilyr\u00f0i l\u00f6greglunnar auki ford\u00f3ma og dragi \u00far notkun sl\u00edkra gjafar sem lyfjagj\u00f6f getur veri\u00f0.<\/p>\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Lei\u00f0ir ADHD greining alltaf til verri l\u00f6greglu\u00fej\u00f3ns? Nei.<\/p>\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Eru allir sem ekki eru me\u00f0 ADHD greiningu g\u00f3\u00f0ir l\u00f6greglu\u00fej\u00f3nar? Nei. Hmm, eru sumir me\u00f0 ADHD einbeittari og slakari \u00ed \u00e1h\u00e6ttus\u00f6mum a\u00f0st\u00e6\u00f0um? J\u00e1.<\/p>\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Hva\u00f0a \u00e1rei\u00f0anlegar uppl\u00fdsingar gefur ADHD greining okkur um vinnuh\u00e6fni f\u00f3lks?<\/p>\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Hver ber \u00e1byrg\u00f0 \u00e1 a\u00f0 uppl\u00fdsa s\u00e9rfr\u00e6\u00f0il\u00e6kna og almenning? Stakk einhver upp \u00e1 \u00fev\u00ed a\u00f0 hafa ADHD s\u00e9rfr\u00e6\u00f0ing \u00ed s\u00e9rfr\u00e6\u00f0il\u00e6kna teyminu? Hversu h\u00e1 voru launin \u00feeirra? \u00c9g spyr \u00fev\u00ed \u00e9g er a\u00f0 velta \u00fev\u00ed fyrir m\u00e9r hvort \u00feessi laun eigi ekki betur heima \u00ed m\u00ednum vasa \u00fev\u00ed \u00e1 endanum vann \u00e9g heimavinnuna \u00feeirra.<\/p>\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bent var \u00e1 a\u00f0 innt\u00f6kuskilyr\u00f0in v\u00e6ru samb\u00e6rileg og \u00e1 Nor\u00f0url\u00f6ndunum. \u00c9g veit ekki alveg hver punkturinn er me\u00f0 \u00feeirri r\u00f6ksemdarf\u00e6rslu nema a\u00f0 a\u00f0rir unnu heldur ekki heimavinnuna s\u00edna.<\/p>\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">ADHD er alvarlegt m\u00e1l me\u00f0 alvarlegum aflei\u00f0ingum og \u00fea\u00f0 er alvarlegt m\u00e1l a\u00f0 taka ADHD me\u00f0fer\u00f0 ekki alvarlega. \u00dev\u00ed vil \u00e9g vekja athygli \u00e1 en ekki \u00ed \u00feeim tilgangi a\u00f0 f\u00e6la f\u00f3lk fr\u00e1 heldur einmitt til a\u00f0 hvetja f\u00f3lk til a\u00f0 leita hj\u00e1lpar, s\u00e9r \u00ed lagi \u00fear sem hj\u00e1lpin er svo \u00e1rangursr\u00edk.<\/p>\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Heimildir:<\/strong><br\/><a rel=\"noreferrer noopener\" href=\"https:\/\/www.visir.is\/g\/2019190829937\" target=\"_blank\">https:\/\/www.visir.is\/g\/2019190829937<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>ADHD er alvarlegt m\u00e1l me\u00f0 alvarlegum aflei\u00f0ingum, \u00fea\u00f0 getum vi\u00f0 l\u00f6greglan kannski veri\u00f0 samm\u00e1la um. Hins vegar dregur lyfja-&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":2458,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_kad_blocks_custom_css":"","_kad_blocks_head_custom_js":"","_kad_blocks_body_custom_js":"","_kad_blocks_footer_custom_js":"","_kadence_starter_templates_imported_post":false,"_kad_post_transparent":"","_kad_post_title":"","_kad_post_layout":"","_kad_post_sidebar_id":"","_kad_post_content_style":"","_kad_post_vertical_padding":"","_kad_post_feature":"","_kad_post_feature_position":"","_kad_post_header":false,"_kad_post_footer":false,"_kad_post_classname":"","_jetpack_newsletter_access":"","_jetpack_dont_email_post_to_subs":false,"_jetpack_newsletter_tier_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paywalled_content":false,"_jetpack_feature_clip_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"wds_primary_category":0,"footnotes":"","jetpack_post_was_ever_published":false},"categories":[45],"tags":[],"class_list":["post-3009","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-news-articles-in-icelandic"],"taxonomy_info":{"category":[{"value":45,"label":"News Articles in Icelandic"}]},"featured_image_src_large":["https:\/\/annatara.is\/wp-content\/uploads\/2022\/10\/byssur.jpg",800,600,false],"author_info":{"display_name":"Anna Tara","author_link":"https:\/\/annatara.is\/en\/author\/annatara\/"},"comment_info":0,"category_info":[{"term_id":45,"name":"News Articles in Icelandic","slug":"news-articles-in-icelandic","term_group":0,"term_taxonomy_id":45,"taxonomy":"category","description":"","parent":0,"count":3,"filter":"raw","cat_ID":45,"category_count":3,"category_description":"","cat_name":"News Articles in Icelandic","category_nicename":"news-articles-in-icelandic","category_parent":0}],"tag_info":false,"jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/annatara.is\/wp-content\/uploads\/2022\/10\/byssur.jpg","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/annatara.is\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3009","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/annatara.is\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/annatara.is\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/annatara.is\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/annatara.is\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3009"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/annatara.is\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3009\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/annatara.is\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2458"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/annatara.is\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3009"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/annatara.is\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3009"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/annatara.is\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3009"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}